Trafik Kuralları

TRAFİK KURALLARI

a. Genel Kurallar

Karayollarında trafik sağdan akar. Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücüler:

• • Araçlarını, gidiş yönüne göre yolun sağından, çok şeritli yollarda ise yol ve trafik durumuna göre hızının gerektirdiği şeritten sürmek,
  • Şerit değiştirmeden önce gireceği şeritte sürülen araçların emniyetle geçişini beklemek,
  • Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirmemek,
  • Gidişe ayrılan en soldaki şeridi sürekli olarak işgal etmemek,
  • İki veya daha fazla şeritli yollarda motosiklet, otomobil, kamyonet, panelvan, minibüs ve otobüs dışındaki araçları kullanırken geçme ve dönme dışında en sağ şeridi izlemek,
  • Trafik kazası, arızahâlleri, acilyardım, kurtarma, kar mücadelesi, kaza incelemesi, genel güvenlik ve asayişin sağlanması gibi durumlar dışında emniyet şeritlerini ve banketleri kullanmamak,
  • Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde ardı ardına birden fazla şeritd eğiştirmemek,
  • Tek yönlü karayollarında araçlarını ters istikamette sürmemek,

zorundadırlar.

Karayollarından faydalananlar aşağıdaki sıralamaya göre;

• • Trafiği düzenleme ve denetimle görevli trafik zabıtası veya özel kıyafetli veya işaret taşıyan diğer yetkili kişilerin uyarı ve işaretlerine,           
  • Trafik  ışıklarına,
  • Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara,
  • Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere,

uymak zorundadırlar.

b. Hız Kuralları

(1) Hız Sınırları

Motorlu araçların cins ve kullanma amaçlarına göre sürülebileceği en çok ve en az hız sınırları,

• • • • Şehirlerarası çift yönlü karayollarında 90 km/s,
      • Bölünmüş  yollarda  110  km/s,
      • Otoyollarda 120 km/s,

hızı geçmemek üzere yönetmelikte belirlenir.

İçişleri Bakanlığı yol standartlarını dikkate alarak yukarıda belirtilen hız sınırlarını otomobiller için 20 km/s artırmaya yetkilidir.

Yetki verilen kuruluşlar tarafından yönetmelikte belirtilen hız sınırları yol ve trafik durumuna göre azaltılabilir veya çoğaltılabilir. Bu hallerde durum trafik işaretleri ile belirtilir ve uygun vasıtalarla duyurulur.

(2) Hız Sınırlarına Uyma Zorunluluğu

Sürücüler, aksine bir karar alınıp işaretlenmemişse yönetmelikte belirtilen hız sınırlarını aşmamak zorundadırlar. Hız ölçen teknik cihaz veya çeşitli teknikusullerleyapılantespitidari para cezasıverilir.

Hız sınırlarını yüzde 30 fazla aşmak suretiyle ihlalin işlendiği tarihten geriye doğru 1 yıl içerisinde bu kuralı beş defa ihlal ettiği tespit edilenlerin sürücü belgeleri 1 yıl süre ile geri alınır.

Süresi sonunda psiko-teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanının muayenesinden geçirilerek sürücü belgesi almasına mâni hâli olmadığı anlaşılanlara verilen trafik idari para cezalarının tahsil edilmiş olması şartıyla belgeleri iade edilir.

Son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru 5 yıl içinde sürücü belgesi ikinci defa geri alınanların sürücü belgeleri iptal edilir.

Belgesi iptal edilenlerin tekrar sürücü belgesi alabilmeleri için; sürücü kurslarına devam etmeleri ve yapılan sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almaları gerekir.

Bu kişilerin sürücü kurslarında eğitime başlayabilmeleri için tabi tutulacakları psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda sürücülüğe engel hâli bulunmadığını gösterir belgenin sürücü kursuna ibrazı zorunludur.

Hız sınırlarını yüzde 30 fazla aşmak suretiyle ihlâl suçunun işlendiği tarihten geriye doğru 1 yıl içerisinde aynı kuralı 5 defa ihlâl ettiği tespit edilenlerin sürücü belgeleri 1 yıl süre ile geri alınır. Süresi sonunda psiko-teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanının muayenesinden geçirilerek sürücü belgesi almasına mâni hali olmadığı anlaşılanların belgeleri iade edilir.

c. Kavşaklarda Geçiş Hakkı

Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar. Trafik zabıtası veya trafik işaret levhası veya ışıklı trafik işaret cihazları bulunmayan kavşaklarda;

• • Bütün sürücüler geçiş üstünlüğüne sahip olan araçlara,*Bütün sürücüler doğru geçmekte olan tramvaylara,
  • Doğru geçen tramvay hattı bulunan karayoluna çıkan sürücüler bu yoldan gelen araçlara,*Bölünmüş yola çıkan sürücüler bu yoldan geçen araçlara,
  • Tali yoldan anayola çıkan sürücüler anayoldan gelen araçlara,*Dönel kavşağa gelen sürücüler dönel kavşak içindeki araçlara,
  • Bir iz veya mülkten çıkan sürücüler, karayolundan gelen araçlara,
  • Kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise,
  • Motorsuz araç sürücüleri motorlu araçlara,
  • Motorlu araçlardan soldaki sağdan gelen araca”

geçiş hakkını vermek zorundadırlar.

ç. Duraklamanın Yasak Olduğu Yerler

Taşıt yolu üzerinde;

• • Duraklamanın yasaklandığının bir trafİk işareti ile belirtilmiş olduğu yerlerde,
  • Sol şeritte, (raylı sistemin bulunduğu yollar hariç),
  • Yaya ve okul geçitleri ile diğer geçitlerde,
  • Kavşaklar, tüneller, rampalar, köprüler ve bağlantı yollarında ve buralara, yerleşim birimleri içinde beş metre ve yerleşim birimleri dışında yüz metre mesafede,
  • Görüşün yeterli olmadığı tepelere yakın yerlerde ve dönemeçlerde,
  • Otobüs, tramvay ve taksi duraklarında,
  • Duraklayan veya park edilen araçların yanında,
  • İşaret levhalarına, yaklaşım yönünde ve park izni verilen yerler dışında; yerleşim birimi içinde onbeş metre ve yerleşim birimi dışında yüz metre mesafede”

duraklamak yasaktır.

d. Park Etmenin Yasak Olduğu Yerler ve Haller

Taşıt yolu üzerinde;

• • Duraklamanın yasaklandığı yerlerde,
  • Park etmenin trafik işaretleri ile yasaklandığı yerlerde,
  • Geçiş yolları önünde veya üzerinde,
  • Belirlenmiş yangın musluklarına her iki yönden beş metrelik mesafe içinde,
  • Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını belirten levhalara iki yönden onbeş metrelik mesafe içinde,
  • Üç veya daha fazla ayrı taşıt yolu olan karayolunda ortadaki taşıt yolunda,
  • Kurallara uygun şekilde park etmiş araçların çıkmasına engel olacak yerlerde,
  • Geçiş üstünlüğü olan araçların giriş ve çıkışının yapıldığının belirlendiği işaret levhasından onbeş metre mesafe içinde,
  • İşaret levhalarında park etme izni verilen süre veya zamanın dışında,
  • Kamunun faydalandığı ve yönetmelikte belirtilen yerlerin giriş ve çıkış kapılarının her iki yönde beş metrelik mesafe içinde,
  • Park için yer ayrılmamış veya trafik işaretleri ile belirtilmemiş alt geçit, üst geçit, üst geçit ve köprüler üzerinde veya bunlara on metrelik mesafe içinde,
  • Park etmek için tespit edilen süre ve şeklin dışında,*Belirli kişi, kurum ve kuruluşlara ait araçlara, bir işaret levhası ile belirlenmiş park yerlerinde,
  • Yaya yollarda,
  • Engellilerin araçları için ayrılmış park yerlerinde,

park etmek yasaktır.

e. Geçiş üstünlüğüne sahip araçlar ve sürme kuralları

Geçiş üstünlüğüne sahip araçlar öncelik sırasıyla şunlardır:

• • Cankurtaran araçları, yaralı veya acil hasta taşıyan araçlar,
  • İtfaiye araçları, orman yangınlarıyla mücadele eden araçlar,
  • Hükümlü veya sanığı takip eden veya emniyet ve asayişi korumak için acele olay yerine giden zabıta araçları,
  • Bir trafik suçu işleyerek kaçan aracı takip eden veya trafik güvenliğini koruma veya trafik kazasına el koyma amacıyla olay veya kaza yerine gitmekte olan görevlilere ait araçlar,
  • Afet ve acil durum hâllerinde afet ve acil durum hizmetlerinde görevli bulunan araçlar,
  • Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarının üst makamlarına araçlar,
  • Görev ve hizmet gerekleri veya güvenlik nedenleriyle geçiş üstünlüğüne sahip olduğu yönetmelikte belirlenen araçlar,

bu araçlar görev halinde iken geçiş üstünlüğü hakkına sahiptir.

NOT: Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarının üst makamlarına araçları şunlardır: “TBMM Başkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları, TBMM’de en çok üyeye sahip birinci siyasi parti grup başkanı, TBMM’de en çok üyeye sahip ikinci siyasi parti grup başkanı, Eski Cumhurbaşkanları, Anayasa Mahkemesi Başkanı, Yargıtay Birinci Başkanı, Danıştay Başkanı, Sayıştay Başkanı, Bakanlar, TBMM Başkanvekilleri, TBMM’de grubu bulunan siyasi partilerin genel başkanları, TBMM üyeleri (TBMM Kurumsal Protokol Listesi esas alınır.), Yükseköğretim Kurulu Başkanı, Genelkurmay Başkanı, Diyanet İşleri Başkanı, Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı, Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, TBMM Genel Sekreteri, Cumhurbaşkanlığına bağlı kurum ve kuruluş yöneticileri (Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı, Savunma Sanayii Başkanı, Devlet Denetleme Kurulu Başkanı, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri, Strateji ve Bütçe Başkanı, İletişim Başkanı, Cumhurbaşkanı Özel Kalem Müdürü, Devlet Arşivleri Başkanı, Milli Saraylar İdaresi Başkanı), Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, Danıştay Başsavcısı, Yüksek Seçim Kurulu Başkanı, Anayasa Mahkemesi üyeleri, Bakan yardımcıları, İl Valileri, Kuvvet Komutanları, Jandarma Genel Komutanı, Emniyet Genel Müdürü, Sahil Güvenlik Komutanı, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Başkanvekili.

Geçiş Üstünlüğüne Sahip Araçlar Hakkında Yönetmeliğe istinaden görev ve hizmet gerekleri veya güvenlik nedenleriyle geçiş üstünlüğüne sahip araçlar şunlardır:

• • Organ, doku veya kan nakil araçları.
  • Doğalgaz dağıtımından sorumlu kuruluşlarca kullanılan doğalgaz acil müdahale araçları.
  • Yolun yapım ve bakımından sorumlu kuruluşlara ait kar ve buzla mücadele araçları ile acil müdahale gerektiren durumlarda görevli araçlar.
  • Korunan ve koruyan araçlar.
  • Hükümlü veya tutuklu nakil araçları.
  • Üstlenilen veya geçmişte ifa edilen görevin niteliği, önemi veya kişiye yönelik güvenlik riskleri değerlendirilerek Bakanlık Onayıyla belirlenen kişilerin kullanımında olan araçlar.