Malvarlığına Karşı Suçlar

KİŞİLERE KARŞI SUÇLAR

ı. Malvarlığına Karşı Suçlar

Bu kapsama giren suçlar, “Hırsızlık”, “Nitelikli Hırsızlık”, “Kullanma Hırsızlığı”, “Yağma”, “Nitelikli Yağma”, “Mala Zarar Verme”, “İbadethanelere ve Mezarlıklara Zarar Verme”, “Hakkı Olmayan Yere Tecavüz”, “Güveni Kötüye Kullanma”, “Bedelsiz Senedi Kullanma”, “Dolandırıcılık”, “Nitelikli Dolandırıcılık”, “Kaybolmuş veya Hata Sonucu Ele Eeçmiş Eşya Üzerinde Tasarruf”, “Hileli İflas”, “Taksirli İflas”, “Karşılıksız Yararlanma”, “Şirket veya Kooperatifler Hakkında Yanlış Bilgi”, “Suç Eşyasının Satın Alınması veya Kabul Edilmesi”, “Bilgi Vermeme”, “

(1) Hırsızlık

Zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

Hırsızlık suçunun;

• • • • Kime ait olursa olsun kamu kurum ve kuruluşlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan ya da kamu yararına veya hizmetine tahsis edilen eşya hakkında,
      • Halkın yararlanmasına sunulmuş ulaşım aracı içinde veya bunların belli varış veya kalkış yerlerinde bulunan eşya hakkında,
      • Bir afet veya genel bir felaketin meydana getirebileceği zararları önlemek veya hafifletmek maksadıyla hazırlanan eşya hakkında,
      • Adet veya tahsis veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında,

işlenmesi hâlinde, üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Suçun;

• • • • Kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından veya ölmesinden yararlanarak,
      • Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip almak suretiyle ya da özel beceriyle,
      • Doğal bir afetin veya sosyal olayların meydana getirdiği korku veya kargaşadan yararlanarak,
      • Haksız yere elde bulundurulan veya taklit anahtarla ya da diğer bir aletle kilit açmak veya kilitlenmesini engellemek suretiyle,
      • Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle,
      • Tanınmamak için tedbir alarak veya yetkisi olmadığı halde resmi sıfat takınarak,
      • Büyük veya küçük baş hayvan hakkında,
      • Herkesin girebileceği bir yerde bırakılmakla birlikte kilitlenmek suretiyle ya da bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında,

İşlenmesi hâlinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Hırsızlık suçunun gece vakti işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Hırsızlık suçunun;

• • • • Paydaş veya elbirliği ile malik olunan mal üzerinde,
      • Bir hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil amacıyla,

işlenmesi halinde, şikayet üzerine, fail hakkında iki aydan bir yıla kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur.

Hırsızlık suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek cezada indirim yapılabileceği gibi, suçun işleniş şekli ve özellikleri de göz önünde bulundurularak, ceza vermekten de vazgeçilebilir.

(2) Yağma

Bir başkasını, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit ederek veya cebir kullanarak, bir malı teslime veya malın alınmasına karşı koymamaya mecbur kılan kişi, altı yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Yağma suçunun;

• • • • Silahla,
      • Kişinin kendisini tanınmayacak bir hale koyması suretiyle,
      • Birden fazla kişi tarafından birlikte,
      • Yol kesmek suretiyle ya da konutta, işyerinde veya bunların eklentilerinde,
      • Beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı,
      • Var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak,
      • Suç örgütüne yarar sağlamak maksadıyla,
      • Gece vaktinde,

işlenmesi halinde, fail hakkında on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilebilir.

(3) Mala Zarar Verme

Başkasının taşınır veya taşınmaz malını kısmen veya tamamen yıkan, tahrip eden, yok eden, bozan, kullanılamaz hale getiren veya kirleten kişi, mağdurun şikayeti üzerine, dört aydan üç yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır.

Mala zarar verme suçunun;

• • • • Kamu kurum ve kuruluşlarına ait, kamu hizmetine tahsis edilmiş veya kamunun yararlanmasına ayrılmış yer, bina, tesis veya diğer eşya hakkında,
      • Yangına, sel ve taşkına, kazaya ve diğer felaketlere karşı korunmaya tahsis edilmiş her türlü eşya veya tesis hakkında,
      • Devlet ormanı statüsündeki yerler hariç, nerede olursa olsun, her türlü dikili ağaç, fidan veya bağ çubuğu hakkında,
      • Sulamaya, içme sularının sağlanmasına veya afetlerden korumaya yarayan tesisler hakkında,
      • Grev veya lokavt hallerinde işverenlerin veya işçilerin veya işveren veya işçi sendika veya konfederasyonlarının maliki olduğu veya kullanımında olan bina, tesis veya eşya hakkında,
      • Siyasi partilerin, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve üst kuruluşlarının maliki olduğu veya kullanımında olan bina, tesis veya eşya hakkında,
      • Sona ermiş olsa bile, görevinden ötürü öç almak amacıyla bir kamu görevlisinin zararına olarak,

işlenmesi halinde, fail hakkında bir yıldan dört yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Mala zarar verme suçunun;

• • • • Yakarak, yakıcı veya patlayıcı madde kullanarak,
      • Toprak kaymasına, çığ düşmesine, sel veya taşkına neden olmak suretiyle,
      • Radyasyona maruz bırakarak, nükleer, biyolojik veya kimyasal silah kullanarak,

işlenmesi halinde, verilecek ceza bir katına kadar artırılır.

Mala zarar verme suçunun işlenmesi sonucunda haberleşme, enerji ya da demiryolu veya havayolu ulaşımı alanında kamu hizmetinin geçici de olsa aksaması hâlinde, ceza yarısından iki katına kadar artırılır.

(4) Güveni Kötüye Kullanma

Başkasına ait olup da, muhafaza etmek veya belirli bir şekilde kullanmak üzere zilyedliği kendisine devredilmiş olan mal üzerinde, kendisinin veya başkasının yararına olarak, zilyedliğin devri amacı dışında tasarrufta bulunan veya bu devir olgusunu inkar eden kişi, şikayet üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır.

Suçun, meslek ve sanat, ticaret veya hizmet ilişkisinin ya da hangi nedenden doğmuş olursa olsun, başkasının mallarını idare etmek yetkisinin gereği olarak tevdi ve teslim edilmiş eşya hakkında işlenmesi halinde, bir yıldan yedi yıla kadar hapis ve üçbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.

Bu suçun soruşturması ve kovuşturması şikâyete bağlıdır. Ancak, nitelikli biçimleri resen soruşturulur.

(5) Dolandırıcılık

Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası verilir.

Dolandırıcılık suçunun;

• • • • Dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle,
      • Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor şartlardan yararlanmak suretiyle,
      • Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanmak suretiyle,
      • Kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasi parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle,
      • Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak,
      • Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle,
      • Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle,
      • Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında; kooperatif yöneticilerinin kooperatifin faaliyeti kapsamında,
      • Serbest meslek sahibi kişiler tarafından, mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle,
      • Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla,
      • Sigorta bedelini almak maksadıyla,
      • Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle,

işlenmesi halinde, üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.

Dolandırıcılığın, bir hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil amacıyla işlenmesi halinde, şikayet üzerine, altı aydan bir yıla kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur.