Adliyeye Karşı Suçlar

ADLİYEYE KARŞI SUÇLAR

Adliyeye Karşı Suçlar: Bu kapsama giren suçlar, “İftira”, “Başkasına Ait Kimlik veya Kimlik Bilgilerinin Kullanılması”, “Suç Üstlenme”, “Suç Uydurma”, “Yalan Tanıklık”, “Yalan Yere Yemin”, “Gerçeğe Aykırı Bilirkişilik veya Tercümanlık”, “Yargı Görevi Yapanı, Bilirkişiyi veya Tanığı Etkilemeye Teşebbüs”, “Suçu Bildirmeme”, “Kamu Görevlisinin Suçu Bildirmemesi”, “Sağlık Mesleği Mensuplarının Suçu Bildirmemesi”, “Suç Delillerini Yok Etme, Gizleme veya Değiştirme”, “Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama”, “Suçluyu Kayırma”, “Tutuklu, Hükümlü veya Suç Delillerini Bildirmeme”, “Gizliliğin İhlali”, “Ses veya Görüntülerin Kayda Alınması”, “Genital Muayene”, “Adil Yargılamayı Etkilemeye Teşebbüs”, “Muhafaza Görevini Kötüye Kullanma”, “Resmen Teslim Olunan Mala Elkonulması ve Bozulması”, “Başkası Yerine Ceza İnfaz Kurumuna veya Tutukevine Girme”, “Hükümlü veya Tutuklunun Kaçması”, “Kaçmaya İmkan Sağlama”, “Muhafızın Görevini Kötüye Kullanması”, “Hükümlü veya Tutukluların Ayaklanması”, “İnfaz Kurumuna veya Tutukevine Yasak Eşya Sokmak” ve “Hak Kullanımını ve Beslenmeyi Engelleme”dir.

(1) İftira

Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla, işlemediğini bildiği halde, hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını ya da idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Fiilin maddî eser ve delillerini uydurarak iftirada bulunulması halinde, ceza yarı oranında artırılır.

Yüklenen fiili işlemediğinden dolayı hakkında beraat kararı veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş mağdurun aleyhine olarak bu fiil nedeniyle gözaltına alma ve tutuklama dışında başka bir koruma tedbiri uygulanmışsa, verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Mağdurun ağırlaştırılmış müebbet hapis veya müebbet hapis cezasına mahkûmiyeti halinde, yirmi yıldan otuz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

İftira suçundan dolayı dava zamanaşımı, mağdurun fiili işlemediğinin sabit olduğu tarihten başlar.

Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz. Bu suçta dava zaman aşımı mağdurun eylemi işlemediğinin sabit olduğu tarihten itibaren başlar.

(2) Suç Üstlenme

Yetkili makamlara, gerçeğe aykırı olarak, suçu işlediğini veya suça katıldığını bildiren kimseye iki yıla kadar hapis cezası verilir.

Bu suçun üstsoy, altsoy, eş veya kardeşi cezadan kurtarmak amacıyla işlenmesi halinde; verilecek cezanın dörtte üçü indirilebileceği gibi tamamen de kaldırılabilir.

Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz.

(3) Suç Uydurma

İşlenmediğini bildiği bir suçu, yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden ya da işlenmeyen bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uyduran kimseye üç yıla kadar hapis cezası verilir.

NOT: Suç uydurmanın olabilmesi için, uydurulan suç, gerçek bir suç olmalıdır, ihbar edilen veya kanıt ya da belirtileri uydurulan suç, gerçekleşmiş olmalıdır, eylem belli bir kişinin üzerine atılmamış olmalıdır, suç uydurmanın soruşturma yapılmasını sağlayacak nitelikte olması gerekir, ihbar, yetkili makamlara yapılmalıdır.

Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz.

(4) Yalan Tanıklık

Hukuka aykırı bir fiil nedeniyle başlatılan bir soruşturma kapsamında tanık dinlemeye yetkili kişi veya kurul önünde gerçeğe aykırı olarak tanıklık yapan kimseye, dört aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir.

Mahkeme huzurunda ya da yemin ettirerek tanık dinlemeye kanunen yetkili kişi veya kurul önünde gerçeğe aykırı olarak tanıklık yapan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

Üç yıldan fazla hapis cezasını gerektiren bir suçun soruşturma veya kovuşturması kapsamında yalan tanıklık yapan kişi hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Cezanın azaltılması gerektiren nitelikli unsurlar; Kişinin; kendisinin, üstsoy, altsoy, eş veya kardeşinin soruşturma ve kovuşturmaya uğramasına neden olabilecek bir hususla ilgili olarak yalan tanıklıkta bulunması, tanıklıktan çekinme hakkı olmasına rağmen, bu hakkı kendisine hatırlatılmadan gerçeğe aykırı olarak tanıklık yapması halinde ceza indirilir.

Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz.

(5) Kamu Görevlisinin Suçu Bildirmemesi

Kamu adına soruşturma ve kovuşturmayı gerektiren bir suçun işlendiğini göreviyle bağlantılı olarak öğrenip de yetkili makamlara bildirimde bulunmayı ihmal eden veya bu hususta gecikme gösteren kamu görevlisi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Suçun, adlî kolluk görevini yapan kişi tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Bu suç kasten işlenebilen bir suçtur. Failin saiki veya amacı önem taşımamaktadır. Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz.

(6) Suç Delillerini Yok Etme, Gizleme veya Değiştirme

Gerçeğin meydana çıkmasını engellemek amacıyla, bir suçun delillerini yok eden, silen, gizleyen, değiştiren veya bozan kişi, altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Bu suçun kamu görevlisi tarafından göreviyle bağlantılı olarak işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.

İlişkin olduğu suç nedeniyle hüküm verilmeden önce gizlenen delilleri mahkemeye teslim eden kişi hakkında bu maddede tanımlanan suç nedeniyle verilecek cezanın beşte dördü indirilir.

Bu suç, etkin pişmanlık hükümleri uygulanır. Bu suçun soruşturması ve kovuşturması resen yapılır, şikâyet aranmaz.

(7) Kaçmaya İmkan Sağlama

Gözaltına alınanın veya tutuklunun kaçmasını sağlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Hükümlünün kaçmasını sağlayan kişi, çekilecek olan hapis cezasının süresine göre iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, hükümlünün cezası;

• • • Müebbet hapis cezası ise, beş yıldan sekiz yıla,
    • Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ise, sekiz yıldan oniki yıla,

kadar hapis cezasına hükmolunur.

Bu suçların, cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte biri oranında artırılır.

Kaçması sağlanan kişi sayısının birden fazla olması halinde, bu sayı göz önünde bulundurularak, verilecek ceza üçte birden bir katına kadar artırılır.

Bu suçların gözaltına alınan, tutuklu veya hükümlünün muhafaza veya nakli ile görevli kişiler tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza, üçte biri oranında artırılır.

Bu suçların üstsoy, altsoy, eş veya kardeş tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte biri oranında indirilir.

Gözaltına alınan, tutuklu veya hükümlünün, muhafaza veya nakli ile görevli kişinin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranmasından yararlanarak kaçması halinde, altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

(8) Gizliliğin ihlali

Soruşturmanın gizliliğini alenen ihlal eden kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Bu suçun oluşabilmesi için;

• • • Soruşturma evresinde yapılan işlemin içeriğinin açıklanması suretiyle, suçlu sayılmama karinesinden yararlanma hakkının veya haberleşmenin gizliliğinin ya da özel hayatın gizliliğinin ihlal edilmesi,
    • Soruşturma evresinde yapılan işlemin içeriğine ilişkin olarak yapılan açıklamanın maddi gerçeğin ortaya çıkmasını engellemeye elverişli olması,

gerekir.

Soruşturma evresinde alınan ve soruşturmanın tarafı olan kişilere karşı gizli tutulması gereken kararların ve bunların gereği olarak yapılan işlemlerin gizliliğini ihlal eden kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır.

Soruşturma ve kovuşturma evresinde kişilerin suçlu olarak algılanmalarına yol açacak şekilde görüntülerinin yayınlanması halinde, altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Soruşturma ve kovuşturma işlemlerinin haber verme sınırları aşılmaksızın haber konusu yapılması suç oluşturmaz.

(9) Genital muayene

Yetkili hakim ve savcı kararı olmaksızın, kişiyi genital muayeneye gönderen veya bu muayeneyi yapan fail hakkında üç aydan bir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Bulaşıcı hastalıklar dolayısıyla kamu sağlığını korumak amacıyla kanun ve yönetmeliklerde öngörülen hükümlere uygun olarak yapılan muayeneler açısından yukarıdaki fıkra hükmü uygulanmaz.

(10) Muhafızın Görevini Kötüye Kullanması

Gözaltına alınan, tutuklu veya hükümlünün muhafaza veya nakli ile görevli kişilerin, görevlerinin gereklerine aykırı hareket etmeleri halinde, görevi kötüye kullanma suçuna ilişkin hükümler uygulanır.

(11) İnfaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokmak

İnfaz kurumuna veya tutukevine silah, uyuşturucu veya uyarıcı madde veya elektronik haberleşme aracı sokan veya bulunduran kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Bu suçun konusunu oluşturan eşyanın, temin edilmesi veya bulundurulması ayrı bir suç oluşturduğu takdirde; fikri içtima hükümlerine göre belirlenecek ceza yarı oranında artırılır.

(12) Hak kullanımını ve beslenmeyi engelleme

Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde bulunan hükümlü ve tutukluların haberleşmelerini, ziyaretçileriyle görüşmelerini, iyileştirme ve eğitim programları çerçevesinde eğitim ve spor, meslek kazandırma ve işyurdu çalışmaları ile diğer sosyal ve kültürel faaliyetlere katılmalarını, kurum tabibince muayene ve tedavi edilmelerini, müdafi veya avukat tayin etmelerini, bunlarla görüşmelerini, mahkemelere veya Cumhuriyet başsavcılıklarına gitmelerini, kurum görevlileri ile görüşmelerini, salıverilenlerin kurum dışına çıkmalarını her ne suretle olursa olsun engelleyenler, hükümlü ve tutukluları bu fiillere teşvik edenler, bu yolda talimat verenler, mevzuatın hükümlü ve tutuklulara tanıdığı sair her türlü görüşme ve temas olanağını engelleyenler, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılırlar.

Hükümlü ve tutukluların beslenmesini engelleyenler hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası verilir. Hükümlü ve tutukluların açlık grevine veya ölüm orucuna teşvik veya ikna edilmeleri ya da bu yolda kendilerine talimat verilmesi de beslenmenin engellenmesi sayılır.